Starożytny Egipt: policyjny gwizdek sprzed 3500 lat
17 września 2025, 10:33W staroegipskim Achetaton (obecnie Amarna), mieście założonym ok. 1347 roku przed naszą erą przez Echnatona, który zbudował tam swoją stolicę, znaleziono policyjny gwizdek z krowiej kości. Niezwykły artefakt został odkryty w Stone Village, położonej na peryferiach wiosce robotników, a jego istnienie to wsparcie dla poglądu, że miejsce to – ze względu na bliskość królewskich grobowców, przy budowie których pracowali robotnicy – podlegało ścisłej kontroli policyjnej. To pierwszy egipski gwizdek znaleziony w kontekście najwyższej władzy i ważny zabytek, który da specjalistom wgląd w technologie obróbki kości stosowane w II tysiącleciu p.n.e. w państwie faraonów.
Nagromadzenie ceramidów zwiększa ryzyko cukrzycy
8 listopada 2016, 12:18Udało się wyjaśnić, czemu ktoś szczupły może chorować na cukrzycę typu 2., a osoba otyła pozostaje zdrowa. Kluczem do rozwiązania zagadki jest nagromadzenie metabolitów tłuszczów - ceramidów.
Internetowa depresja
3 lutego 2010, 11:21Ludzie, którzy spędzają dużo czasu w Sieci, częściej mają objawy depresji. Psycholodzy z Uniwersytetu w Leeds stwierdzili, że u niektórych osób wykształcił się przymus korzystania z Internetu (kompulsja), przez co czaty i serwisy społecznościowe zastąpiły kontakty z realnego życia.
Rozsiewanie aerozoli w stratosferze nie pomoże rolnikom
6 listopada 2025, 10:01Nie od dzisiaj słyszymy, że zmiany klimatyczne mogą negatywnie wpłynąć na uprawę kawy, kakao i winorośli. Tymczasem od ich uprawy zależy los milionów ludzi i stanowią one ważną część gospodarki wielu krajów. Jednak wzrost temperatur i zmiany wzorca opadów powodują dużą zmienność plonów, co szczególnie dotyka niewielkich plantacji, których właściciele nie mogą liczyć na stabilność przychodów. Obecnie w skali świata nie widać spadku ogólnej produkcji, jednak coraz częściej producenci muszą mierzyć się ze znacznymi nieprzewidywalnymi wahaniami plonów.
Pomogło im krzyżowanie z wilkami
7 grudnia 2016, 11:28Mastify tybetańskie mogą przeżyć powyżej 4 tys. metrów, bo dawno temu skrzyżowały się z wilkami szarymi, których areały sięgały na takie wysokości już ponad 20 tys. lat temu.
Inni znają nas czasem lepiej
24 lutego 2010, 12:37Od czasów starożytnych filozofów zachęca się ludzi, by poznawali samych siebie. Psycholodzy również często uznają, że człowiek to najlepszy sędzia swojej osobowości. Okazuje się jednak, że to nie do końca prawda. Owszem, jednostka jest bardziej trafna w ocenie cech wewnętrznych czy neurotycznych, np. lęku, lecz przyjaciele stanowią lepszy barometr cech powiązanych z intelektem, np. inteligencji czy kreatywności. Co więcej, nawet zupełnie obce osoby są równie biegłe jak nasi znajomi i my sami w wykrywaniu ekstrawersji.
W Wielkiej Brytanii znaleziono jedno z najstarszych narzędzi z kości słonia. Służyło do retuszu
22 stycznia 2026, 17:06Podczas wykopalisk z Boxgrove w West Sussex archeolodzy trafili na jedno z najstarszych narzędzi z kości słonia. Pochodzi ono sprzed 480 000 lat jest o ponad 30 000 lat starsze niż jakiekolwiek podobne narzędzie znane z terenu Europy. Było wykorzystywane przez przedstawicieli kultury aszelskiej do retuszowania pięściaków i innych kamiennych narzędzi w celu nadania im ostrości. Wraz z nim znaleziono kamienne narzędzia służące do dzielenia mięsa upolowanych zwierząt.
Królowe długo żyją, bo dobrze zapobiegają uszkodzeniom oksydacyjnym
12 stycznia 2017, 11:09Królowe termitów dysponują skutecznym systemem antyoksydacyjnym, który może leżeć u podłoża ich długiego życia.
Coraz obfitsza Ostatnia Wieczerza
23 marca 2010, 13:11Gdy akademicy z Uniwersytetu Cornella prześledzili na 52 obrazach namalowanych w ciągu tysiąca ubiegłych lat wielkość porcji i talerzy używanych przez Chrystusa i apostołów podczas Ostatniej Wieczerzy, okazało się, że wzrastały one z biegiem czasu (International Journal of Obesity).
Twórczy słownie śpią długo, a kreatywni wizualnie mają problemy ze snem
1 lutego 2017, 13:00Twórczość wzrokowa i słowna wiążą się z różnymi wzorcami snu.
